Η Κύπρος βρίσκεται υπό την αμυντική προστασία κυρίως της Ελλάδος και της Γαλλίας λόγω των πολεμικών εξελίξεων στη Μέση Ανατολή. Ταυτόχρονα κάνει κινήσεις για ενίσχυση της δικής της αντιαεροπορικής άμυνας και γενικότερα μελετά τρόπους για να αυξήσει τα μέσα αποτροπής που διαθέτει.
Μέσα σ΄αυτό το κλίμα ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης μιλώντας στον Αλέξη Παπαχελά, στην τηλεόραση του ΣΚΑΪ, αναφέρθηκε στην επιθυμία της Κυβέρνησής του να αρχίσει την ενταξιακή διαπραγμάτευση με το ΝΑΤΟ.
Απαντώντας σε σχετική ερώτηση είπε ότι θα υπέβαλε αίτημα, «αν ήταν εφικτό ακόμη και αύριο», για να ενταχθεί στο ΝΑΤΟ. Πρόσθεσε ότι «δεν μπορεί να γίνει αυτή τη στιγμή, γιατί οι πολιτικές συνθήκες δεν το επιτρέπουν, λαμβάνοντας υπ όψιν τη γνωστή θέση της Τουρκίας», αλλά υπογράμμισε ότι η Κυπριακή Δημοκρατία προχωρεί «σε όλη τη σχετική προεργασία σε στρατιωτικό επίπεδο, σε επιχειρησιακό επίπεδο, σε διοικητικό επίπεδο, έτσι ώστε να είμαστε έτοιμοι όταν οι πολιτικές συνθήκες το επιτρέψουν. Ναι, να υποβάλουμε σχετική αίτηση για ένταξη της Κυπριακής Δημοκρατίας στο ΝΑΤΟ».
Η πρόθεση αυτή πρέπει να αξιολογηθεί με προσοχή και να μην θεωρηθεί απλώς ως ένας ευσεβής ποθος που δεν θα εκπληρωθεί. Τα εμπόδια προφανώς είναι υπαρκτά: Πρώτον, η δυνατότητα της Τουρκίας να θέσει Βέτο, δεδομένου ότι δεν αναγνωρίζει την Κυπριακή Δημοκρατία και διότι φοβάται την αμυντική ενίσχυση της Κύπρου. Δεύτερον, η αρνητική άποψη, την οποία έχει για το ΝΑΤΟ μία σημαντική μερίδα Ελλήνων Κυπρίων. Θυμίζω την υπολογίσιμη δύναμη του Κομμουνιστικού Κόμματος ΑΚΕΛ (17,5% του δίνει πρόσφατη δημοσκόπηση για τις εκλογές της 24.5.2026). Ας μην παραβλέπουμε και τα αντιδυτικά συναισθήματα ενός τμήματος της κοινωνίας που ενισχύθηκαν από την τουρκική εισβολή του 1974.
Η Κύπρος είναι μία από τις 4 χώρες της Ευρ. Ενώσεως που δεν είναι μέλη του ΝΑΤΟ. Οι άλλες τρεις είναι η Αυστρία, η Ιρλανδία και η Μάλτα. Μετά την Ανεξαρτησία του 1960 η εξωτερική πολιτική της Κύπρου προτίμησε την ένταξη στο στρατόπεδο των Αδεσμεύτων. Από νεώτερους ιστορικούς διατυπώνεται η άποψη ότι, αν είχε τότε ενταχθεί η Κύπρος στο ΝΑΤΟ, ίσως να είχε αποφευχθεί η εισβολή του Αττίλα. Ούτως ή άλλως οι συνθήκες έχουν μεταβληθεί. Σήμερα η Κυπριακή Δημοκρατία αντιμετωπίζει προκλήσεις ασφαλείας τελείως διαφορετικές σε έκταση και σε είδος. Πέραν της συνεχιζόμενης τουρκικής κατοχής τα γεγονότα στη Μέση Ανατολή δημιουργούν ρευστό τοπίο.
Η ομπρέλα της Ευρ. Ενώσεως είναι σημαντική, αλλά όλοι γνωρίζουμε ότι ακόμη δεν υπάρχει κοινή αμυντική πολιτική των Ευρωπαίων εταίρων. Η ένταξη στο ΝΑΤΟ θα καλύπτει την Κύπρο με ισχυρότερο πλέγμα ασφαλείας. Παράλληλα θα της επέτρεπε να διατηρεί τις ιδιαίτερες συνεργασίες στην περιοχή, δηλαδή με την Ελλάδα, την Αίγυπτο και το Ισραήλ. Η Ελλάς είναι μέλος του ΝΑΤΟ και ουδείς την εμποδίζει να διατηρεί τα σχήματα 3+1 με τη συμμετοχή της Κύπρου, των ΗΠΑ, της Αιγύπτου και του Ισραήλ κατά περίπτωσιν.
Απομένει το ερώτημα: Υπάρχει περίπτωση η Τουρκία να άρει το Βέτο; Δύσκολο, αλλά όχι ακατόρθωτο. Η γείτων χώρα έχει παρουσία στρατιωτική σε πολλά μέτωπα έξω από τα σύνορά της, πχ Μέση Ανατολή, Αφρική, Καύκασο. Αν κάπου πάθει τη ζημιά, όλα αναθεωρούνται.
Άρθρο στα ΠΑΡΑΠΟΛΙΤΙΚΑ, 14.3.2026
