Kωνσταντίνος Χολέβας

Η πάντα φιλόξενη χώρα μας υποδέχθηκε προσφάτως πολλούς ηγέτες βαλκανικών χωρών με αφορμή το Φόρουμ των Δελφών ή και για άλλους λόγους. Ο Πρωθυπουργός των Σκοπίων Ζόραν Ζάεφ πραγματοποίησε μία εκστρατεία χαμογέλων, φιλοφρονήσεων και δημοσίων σχέσεων, αλλά για την ταμπακιέρα απέφυγε να μιλήσει. Τα γεγονότα, όμως, δίνουν μία άλλη εικόνα. Η κυβέρνηση, η Βουλή και ο πολιτικός κόσμος στη χώρα  του κ. Ζάεφ δεν εφαρμόζουν σε όλα τα σημεία τη Συμφωνία των Πρεσπών. Αξιοποιούν τα δώρα που πήραν από την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ, αλλά τα κρίσιμα σημεία τα ερμηνεύουν όπως τους συμφέρει.

Καταγράφω ορισμένες ενέργειες, θυμίζοντας ότι η χώρα που κέρδισε τη μερίδα του λέοντος ανέλαβε να αλλάξει κάποια πράγματα, αλλά καθυστερεί σκοπίμως. Για τα έγγραφα εσωτερικής χρήσεως των δημοσίων υπηρεσιών οι γείτονες έχουν τη δικαιολογία ότι αυτά – και μόνον αυτά-  εξαρτώνται από το άνοιγμα των κεφαλαίων που οδηγούν στην ευρωπαϊκή ένταξη. Όμως όλες οι υπόλοιπες δεσμεύσεις πρέπει να υλοποιηθούν.

Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Στέβο Πενταρόφσκι δηλώνει δημοσίως ότι η χώρα του δεν λησμονεί τη «μακεδονική» μειονότητα, η οποία ζει στην Ελλάδα. Ο αλυτρωτισμός και η διεκδίκηση ανυπάρκτων μειονοτήτων δεν ταιριάζει με το γράμμα και το πνεύμα της Συμφωνίας.

Τα αγάλματα του Μεγάλου Αλεξάνδρου, του Φιλίππου και άλλων προσωπικοτήτων της Ελληνικής Ιστορίας δεν αποσύρθηκαν. Ίσως καλύφθηκαν κάποια ονόματα με πανί, το οποίο εύκολα το παίρνει ο αέρας.

Η αμφισβήτηση της ταυτότητας  των  Θεσσαλονικέων Αγίων Κυρίλλου και Μεθοδίου – τους διαπραγματεύονται με τη Βουλγαρία-  δεν δείχνει σεβασμό προς την ιστορία και την κληρονομιά της Ελλάδος. Είναι γραμμένο με ασάφεια το άρθρο 7 της Συμφωνίας, αλλά αν υπάρχει στοιχειώδης σεβασμός προς την ιστορία του Μακεδονικού Ελληνισμού αυτός πρέπει να αποδεικνύεται εμπράκτως. Αν υπάρχει…..

Η Ακαδημία Επιστημών και Τεχνών των Σκοπίων συνεχίζει να φέρει το όνομα «Μακεδονική».  Τα αρχικά παραμένουν MANU. Η κυβέρνηση του Ζόραν Ζάεφ έφερε νομοσχέδιο στη Βουλή για να αλλάξει ο όρος «Μακεδονική», αλλά οι Ακαδημαϊκοί αντέδρασαν και το νομοσχέδιο αποσύρθηκε. Ο Ζάεφ υποτάσσεται στην αλυτρωτική ιδεολογία ενός ιδρύματος, το οποίο καλλιέργησε συστηματικά τον τεχνητό «μακεδονισμό» του κομμουνιστικού καθεστώτος του Τίτο.

Από τον Σεπτέμβριο του 2018, πριν καν γίνει η κύρωση της Συμφωνίας από τα δύο Κοινοβούλια, άρχισαν οι εργασίες της Μεικτής Διεπιστημονικής Επιτροπής για τα σχολικά εγχειρίδια και για θέματα αρχαιολογίας και ιστορίας. Πέρασαν ήδη δυόμισυ χρόνια και τα σχολικά εγχειρίδια των Σκοπίων δεν άλλαξαν. Μόνο στην Ελλάδα τα σχολικά βιβλία προσαρμόζονται με τη Συμφωνία. Αυτό μου θυμίζει τα «μορφωτικά πρωτόκολλα» που υπογράψαμε με τους Τούρκους. Η Τουρκία ουδέποτε τα εφήρμοσε. Γιατί δεχόμαστε στις διμερείς σχέσεις μας να κάνουμε μονομερείς υποχωρήσεις;

Και μία απορία: Η Επιτροπή για τα σχολικά εγχειρίδια έχει την υποχρέωση να ανακοινώνει κάθε εξάμηνο την πρόοδο των εργασιών της. Δεν δικαιούμαστε και εμείς να μάθουμε τι ακριβώς έχει κάνει μέχρι τώρα;

Στους εορτασμούς του ψευδοκράτους για την τουρκική εισβολή της 20ής Ιουλίου 1974 συνεχίζει να παρίσταται αντιπροσωπεία της Βουλής των Σκοπίων. Άραγε αυτή η ενέργεια συμφωνεί με το πνεύμα φιλίας και καλής γειτονίας που προβλέπει το άρθρο 8, παρ. 6 της Συμφωνίας; Προσωπικά πιστεύω ότι πρόκειται για κατάφωρη παραβίαση.

Η ελληνική κοινή γνώμη, χωρίς να γνωρίζει λεπτομέρειες, καταλαβαίνει ότι η Συμφωνία των Πρεσπών λειτουργεί υπέρ των Σκοπίων με ζημιωμένη την Ελλάδα. Όλες οι δημοσκοπήσεις μέχρι και σήμερα καταγράφουν ότι τουλάχιστον το 65% – 70% των Ελλήνων πολιτών έχουν αρνητική γνώμη για όσα υπέγραψαν κάποιοι στις Πρέσπες ασεβώντας προς την Ιστορία μας. Υπάρχει άραγε  επίσημο ή ανεπίσημο ελληνικό παρατηρητήριο, το οποίο παρακολουθεί λεπτομερώς κατά πόσον η άλλη πλευρά τηρεί τη Συμφωνία; Αν υπάρχει ας δημοσιεύει τα πορίσματά του. Αν δεν υπάρχει ας δημιουργηθεί.

Η Συμφωνία των Πρεσπών δεν απέφερε τα αποτελέσματα που προσδοκούσαν οι σχεδιαστές της. Οι βόρειοι γείτονές μας βρίσκονται σε διαμάχη με τη Βουλγαρία για εθνλογικά και ιστορικά ζητήματα με αποτέλεσμα να εμποδίζεται με Βέτο η ευρωπαϊκή πορεία τους. Με τη Σερβία έχουν ανοιχτή διένεξη για το εκκλησιαστικό ζήτημα. Με την Αλβανία διαφωνούν για το αριθμητικό μέγεθος της αλβανικής μειονότητας και για τον τρόπο διεξαγωγής της απογραφής του πληθυσμού και των εθνικών ομάδων. Και στην Ελλάδα έχουν ενοχλήσει και συνεχίζουν να ενοχλούν τις εθνικές ευαισθησίες της πλειοψηφίας των πολιτών.

Μήπως πρέπει να εξηγήσουμε στον κ. Ζάεφ ότι η Ελλάς θα αντιδράσει με κάθε νόμιμο τρόπο όταν βλέπει μονομερείς ενέργειες και όταν βλάπτονται τα εθνικά συμφέροντά της;

Άρθρο στο liberal.gr, 18.5.2021

Πηγή φωτογραφίας: AP Photo/Boris Grdanoski

Ο Γερμανός Υπουργός Εξωτερικών Χάικο Μάας καλεί το Κόσσοβο να συμφωνήσει σε καίρια ζητήματα με τη Σερβία, αν θέλει να έχει ευρωπαϊκή προοπτική. Ο Ευρωπαίος Επίτροπος Όλιβερ Βάρχελι καλεί τα Σκόπια να τα  βρουν με τη Βουλγαρία για να αρθούν τα εμπόδια προς την πιθανή ευρωπαϊκή ένταξη. Η Βουλγαρία, ακόμη και υπό τη σημερινή  υπηρεσιακή κυβέρνηση, καλεί τα Σκόπια να παύσουν να διαστρεβλώνουν τη βουλγαρική ιστορία και μόνον τότε η Σόφια θα άρει το βέτο της.

Όλοι βάζουν όρους και θέτουν προϋποθέσεις στα υπό ένταξη κράτη. Η Ελλάς δεν έχει όρους και ενστάσεις; Με τα Σκόπια μας δεσμεύει – δυστυχώς- η επιζήμια Συμφωνία των Πρεσπών, αλλά ουδείς μπορεί να μας επιβάλει να αγνοήσουμε τα εθνικά μας συμφέροντα. Με την Αλβανία τα πράγματα είναι πιο εύκολα, διότι δεν μας δεσμεύει κάποια αντίστοιχη Συμφωνία. Καταγράφω ορισμένα σημεία, τα οποία πρέπει να προσέξουμε.

Να έχουμε πιο ενεργό συμμετοχή κατά τη σύνταξη των εκθέσεων προόδου που δημοσιοποιεί η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για τα υποψήφια κράτη- μέλη. Παρατηρώ ότι κατά τα τελευταία χρόνια οι εκθέσεις δεν αναφέρουν τις παραβιάσεις των δικαιωμάτων της ελληνικής μειονότητας στην Αλβανία (π.χ. κατεδαφίσεις στη Χειμάρρα, καθυστέρηση στο πόρισμα για τον φόνο του Κωνσταντίνου Κατσίφα). Οι συντάκτες των εκθέσεων μιλούν για άλλες μειονότητες, αλλά ουσιαστικά λησμονούν την ελληνική που είναι η μεγαλύτερη.

Να δηλώσουμε ότι τα βήματα της Αλβανίας προς την Ευρ. Ένωση εξαρτώνται κατά τρόπο σαφή και άμεσο από τον σεβασμό των εθνικών, εκπαιδευτικών και ιδιοκτησιακών δικαιωμάτων της Ελληνικής Εθνικής Μειονότητας.

Να καταστήσουμε σαφές ότι απορρίπτουμε κάθε συζήτηση για τις απαιτήσεις των Τσάμηδων, απογόνων των εγκληματιών πολέμου του 1941- 1944. Αν συνεχίσει η Αλβανία να υποστηρίζει αυτά τα αιτήματα η Ελλάς διατηρεί το δικαίωμα να βάλει εμπόδια στην ευρωπαϊκή πορεία της Αλβανίας.

Να απαιτήσουμε και από τα Σκόπια και από την Αλβανία να διοργανώσουν με τρόπο έντιμο και διαφανή τις απογραφές πληθυσμού που έχουν ανακοινωθεί. Πρέπει να καταγραφούν όλες οι εθνικές ομάδες. Μόνον όταν γνωρίζει η Ευρώπη και η Διεθνής Κοινότητα την ύπαρξη και το μέγεθος των εθνικών μειονοτήτων μπορεί  να τις προστατεύσει. Οποιαδήποτε προσπάθεια αλλοιώσεως αριθμητικών στοιχείων ή εκφοβισμού μειονοτικών πληθυσμών θα θεωρείται από την Ελλάδα σοβαρός λόγος αναστολής των ενταξιακών διαπραγματεύσεων.

Να καταγράφονται επισήμως και να ανακοινώνονται σε τακτά διαστήματα οι παραβιάσεις της Συμφωνίας των Πρεσπών από τα Σκόπια.

Να καταγράφεται από την Ελλάδα  και από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή η παρουσία ακραίων ισλαμιστικών ομάδων στην Αλβανία και στα Σκόπια. Είμαι βέβαιος ότι η Ευρώπη δεν θέλει να εντάξει χώρες που ανέχονται ή και ενθαρρύνουν τη δραστηριότητα φανατικών.

Η κατανόηση που δείχνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή (Κομμισσιόν) προς τις βουλγαρικές ενστάσεις καταδεικνύει ότι και τα ιστορικά επιχειρήματα έχουν αξία. Κάποτε οι οπαδοί των υποχωρήσεων μάς έλεγαν ότι οι εταίροι μας δεν ενδιαφέρονται για τον Μέγα Αλέξανδρο και την ιστορία της Μακεδονίας. Όμως βλέπουμε ότι οι εταίροι δείχνουν κατανόηση προς τη Βουλγαρία, η οποία υπεραμύνεται της δικής της ερμηνείας της Ιστορίας. Ας ζητήσουμε και εμείς από τα Σκόπια και την Αλβανία να σέβονται την Ιστορία μας.

Άρθρο στα ΠΑΡΑΠΟΛΙΤΙΚΑ, 15.5.2021

Οι βουλευτικές εκλογές στην Αλβανία ανέδειξαν νικητη τον ήδη Πρωθυπουργό Έντι Ράμα, ο οποίος ηγείται του Σοσιαλιστικού Κόμματος. Το Δημοκρατικό Κόμμα του Λουζλίμ Μπάσα διαμαρτύρεται για νοθεία και παρατυπίες στην εκλογική διαδικασία. Η Ελληνική Εθνική Μειονότητα επλήγη από την απόφαση του Ράμα να τίθενται σε δεπαενθήμερη καραντίνα όσοι ψηφοφόροι θα έλθουν από το εξωτερικό. Έτσι αποθαρρύνθηκαν οι Βορειοηπειρώτες, που είναι πολυάριθμοι στην Ελλάδα, και δεν πήγαν να ψηφίσουν στον τόπο καταγωγής τους.

Ας καταγράψουμε τα κυριώτερα συμπεράσματα.

1. Η σύζυγος του Προέδρου της Δημοκρατίας, του Ιλίρ Μέτα, κατέβηκε στις εκλογές ως αρχηγός Κόμματος. Η Μόνικα Κριεμάδι ανέλαβε την ηγεσία του «Σοσιαλιστικού Κινήματος για την Ένταξη», το οποίο ίδρυσε ο Μέτα. Η αντιπαλότητά της με τον Ράμα οδήγησε σε πολιτική κρίση. Ο επανεκλεγείς Πρωθυπουργός κατηγορεί τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας για παρέμβαση στις εκλογές και κινεί διαδικασία αποπομπής του. Μία χώρα, στην οποία η αντιπολίτευση φωνάζει για πολλές εκλογικές παρατυπίες, και στην οποία ο Πρωθυπουργός θέλει να καθαιρέσει τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, πιστεύω ότι δεν κάνει βήματα προσέγγισης προς τον ευρωπαϊκό πολιτικό και θεσμικό πολιτισμό. Με απλά λόγια η Αλβανία, αυτή τουλάχιστον τη στιγμή, είναι ανέτοιμη για την προενταξιακή διαδικασία.
2. Οι ΗΠΑ έδειξαν μεγάλο ενδιαφέρον για τις αλβανικές εκλογές. Η Πρεσβεία τους στα Τίρανα κατήγγειλε επωνύμως υποψηφίους διαφόρων κομμάτων ως εμπλεκομένους σε ποινικές υποθέσεις. Το αμερικανικό ενδιαφέρον για την Αλβανία και τον αλβανικό παράγοντα στα Βαλκάνια θα συνεχισθεί. Οι ΗΠΑ υποστήριξαν την ανεξαρτησία του Κοσσόβου, ως δευτέρου αλβανικού κράτους στα Βαλκάνια. Είναι προφανές ότι ποντάρουν στο δημογραφικό σφρίγος των Αλβανών και τους χρησιμοποιούν ως αντίβαρο στην παρέμβαση άλλων ισχυρών χωρών στη Βαλκανική. Το ερώτημα είναι αν οι ΗΠΑ θα στηρίξουν και μελλοντικά βήματα που οδηγούν στη Μεγάλη Αλβανία.
3. Η Ελληνική Εθνική Μειονότητα εξέλεξε δύο βουλευτές. Α) Τον Ευάγγελο Ντούλε, Πρόεδρο του ΚΕΑΔ, ο οποίος μετείχε στη λίστα του Δημοκρατικού Κόμματος. Το Κόμμα για την Ένωση Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, το οποίο εκφράζει τους ομοεθνείς μας, δεν εμφανίσθηκε στις εκλογές. Β) Με τον συνασπισμό του Σοσιαλιστικού Κόμματος εξελέγη ο ιατρός Νίκος Κούρης. Ας σημειωθεί ότι το εκλογικό σύστημα ήταν περίπλοκο. Άλλοι εξελέγησαν βουλευτές λόγω της καλής θεσης τους στη λίστα και άλλοι με τις ψήφους που έλαβαν. Το δυσάρεστο είναι ότι ο Ελληνισμός της Αλβανίας έπαυσε να κατέρχεται στις εκλογές με αυτόνομη πολιτική παρουσία (ΚΕΑΔ), ενώ κατά τα πρώτα χρόνια μετά την πτώση του Κομμουνιστικού καθεστώτος η ΟΜΟΝΟΙΑ ως κόμμα εξέλεξε 5 βουλευτές και δεκάδες Επάρχους και Δημάρχους.
4. Θα πρέπει, λοιπόν, να επανεκτιμηθεί η μορφή της εκπροσώπησης των Ελλήνων. Αν είχαν ένα ισχυρό δικό τους κόμμα θα μπορούσαν να καταστούν ρυθμιστές της πολιτικής ζωής στην Αλβανία, όπως κάνει το κόμμα της μουσουλμανικής μειονότητας στη Βουλγαρία. Η πορεία που ακολουθήθηκε τα τελευταία χρόνια, δηλαδή η εκλογή βουλευτών μέσω των μεγάλων αλβανικών κομμάτων, πρέπει να αναθεωρηθεί. Ας μην ξεχνούμε ότι τα αλβανικά κόμματα στις ίδιες λίστες με τους Έλληνες βάζουν και τους ανθέλληνες Τσάμηδες!
5. Είναι ευθύνη όλων μας η προστασία των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του Ελληνισμού της Αλβανίας.

Άρθρο στα ΠΑΡΑΠΟΛΙΤΙΚΑ, 8.5.2021

Κάθε χρόνο την  Κυριακή του Θωμά το Έθνος κλίνει ευλαβώς το γόνυ μπροστά στο Κιόσκι (σήμερα πάρκο) της Νάουσας, τόπο θυσίας πολλών ανδρών και γυναικών που σφαγιάσθηκαν το 1822 κατά την Επανάσταση των Μακεδόνων. Η Ιερά Μητρόπολις Βεροίας, Ναούσης και Καμπανίας τιμά με τον προσήκοντα σεβασμό την ιερή μνήμη των Νεομαρτύρων του Απριλίου 1822, ανδρών και γυναικών, οι οποίοι κατετάγησαν στο Αγιολόγιο της Εκκλησίας μας από το Οικουμενικό Πατριαρχείο (το 2010).

Η Μεγάλη Επανάσταση του 1821 βρήκε ψυχικά και οργανωτικά έτοιμους τους Έλληνες της πανάρχαιας ελληνικής γης, της Μακεδονίας. Από τις 23 Μαρτίου 1821 μέχρι τον Οκτώβριο του ίδιου έτους ο Σερραίος έμπορος Εμμανουήλ Παππάς ξεσήκωσε την Χαλκιδική και το Άγιον Όρος. Η προσπάθεια κατεπνίγη στο αίμα από τα πολυάριθμα στρατεύματα του Αμπού Λουμπούτ, ο οποίος είχε ως έδρα του τη Θεσσαλονίκη. Στη λαϊκή μνήμη η καταστροφή της Χαλκιδικής έμεινε ως «ο χαλασμός της Κασσάνδρας».

Ο Εμμανουήλ Παππάς απεβίωσε από τη θλίψη του στις 5 Δεκεμβρίου 1821 επάνω στο πλοίο του Θρακιώτη καπετάν – Αντώνη Βισβίζη. Το Άγιον Όρος κατελήφθη επί δέκα έτη από οθωμανικά στρατεύματα ως τιμωρία για τη συμμετοχή των μοναχών στον Αγώνα. Πολλοί μοναχοί κατέφυγαν στις Βόρειες Σποράδες και στα Επτάνησα (αγγλοκρατούμενα) για να διασώσουν τους θησαυρούς των μοναστηριών από τη λεηλασία.

Το επόμενο έτος ήταν η σειρά της Βέροιας, της Νάουσας, της Έδεσσας και του Ολύμπου να επαναστατήσουν. Ο Αγγελης Γάτσος, ο Αναστάσιος Καρατάσος, ο Ζαφειράκης (Θεοδοσίου) και άλλοι οπλαρχηγοί ξεσηκώθηκαν τον Φεβρουάριο του 1822 σε συνεννόηση με τον Δημήτριο Υψηλάντη, εκπρόσωπο της Φιλικής Εταιρείας στη Νότιο Ελλάδα. Η Επανάσταση κηρύχθηκε την Κυριακή της Ορθοδοξίας, 19 Φεβρουαρίου.  Οι επαναστάτες μετά από πανηγυρική Δοξολογία ορκίσθηκαν μέσα στο Ιερό Ναό του Αγίου Δημητρίου της Νάουσας. Η σημαία τους έφερε από τη μία πλευρά τη φράση: ΕΝ ΤΟΥΤΩ ΝΙΚΑ και από την άλλη πλευρά τον Σταυρό και τη φράση: ΜΑΧΟΥ ΥΠΕΡ ΠΙΣΤΕΩΣ ΚΑΙ ΠΑΤΡΙΔΟΣ.

Οι Μακεδόνες αγωνιστές έκαναν αρχηγείο τους την Ιερά Μονή Παναγίας Δοβρά, κοντά στη Βέροια, και πολιόρκησαν την πρωτεύουσα της Ημαθίας. Για αντίποινα οι Τούρκοι κατέλαβαν μετά από μάχη τη Μονή Δοβρά και κρέμασαν τον ηγούμενο Γεράσιμο  στη κεντρική πλατεία της Βέροιας.

Ο αιμοσταγής Αμπού Λουμπούτ οδήγησε ο ίδιος τα πολυάριθμα στρατεύματά του στη Νάουσα και την πολιόρκησε. Διεξήχθησαν σκληρές μάχες. Ο Πύργος του Ζαφειράκη κράτησε επί ημέρες, αλλά τελικά ο Ναουσαίος ήρωας σκοτώθηκε μαζί με έναν από τους γιούς του Καρατάσου. Την Πέμπτη της Διακαινησίμου ο στρατός του Αμπού Λουμπούτ εισέβαλε με εκδικητική διάθεση στη Νάουσα   και περί τα μέσα Μαίου 1822 η επανάσταση είχε κατασταλεί.

Για μία ακόμη φορά η Μακεδονία απεδείχθη Ελλάδος πρόφραγμα, όπως την χαρακτήρισε ο Πολύβιος. Επί 15 μήνες οι Βόρειοι Έλληνες απασχολούσαν το μεγάλο Οθωμανικό στράτευμα που είχε έδρα τη Θεσσαλονίκη και έτσι έδωσαν μεγαλύτερη άνεση κινήσεων στους Ρουμελιώτες και στους Πελοποννησίους. Ο Βεροιώτης Καρατάσος και ο Γάτσος, από την περιοχή της Αριδαίας, κατέβηκαν στη Νότιο Ελλάδα και ένωσαν τις δυνάμεις τους με τους εκεί αγωνιζόμενους Έλληνες. Όταν αποβιβάσθηκε ο Ιμπραήμ στη Μεσσηνία το 1825, οι Μακεδόνες του Καρατάσου έσεπευσαν να τον αντιμετωπίσουν στον Σχοινόλακκα.

Την Κυριακή του Θωμά του 1822 ο Αμπού Λουμπούτ πέρασε απο υποτυπώδη δίκη τους 1241 άνδρες της Νάουσας που ήσαν άνω των 15 ετών. Στην περιοχή Κιόσκι, όπου σήμερα υπάρχει πάρκο, οι δήμιοι αποκεφάλισαν όλους τους Χριστιανούς, οι οποίοι αρνήθηκαν να εξισλαμισθούν. Αν είχαν αλλαξοπιστήσει θα έσωζαν τη ζωή τους. Αλλά έμειναν ακλόνητοι στην Ορθόδοξη Χριστιανική Πίστη τους. Αυτοί τιμώνται σήμερα ως Άγιοι Νεομάρτυρες μαζί με τις γυναίκες που βασανίσθηκαν και εκτελέστηκαν στη Θεσσαλονίκη. Ανάμεσα σε αυτές ήσαν οι ηρωικές σύζυγοι του Ζαφειράκη και του Καρατάσου, οι οποίες πέθαναν μαρτυρικά με το βασανιστήριο του εντοιχισμού απέναντι από τον βυζαντινό Ναό της Αγίας Σοφίας Θεσσαλονίκης. Άλλες γυναίκες που αρνήθηκαν να εξισλαμισθούν βρήκαν μαρτυρικό θάνατο μέσα σε σακκιά με δηλητηριώδη φίδια!  Κάποιες Ναουσαίες έπεσαν στον καταρράκτη της Αράπιτσας, στη Νάουσα,  για να μην μεταφερθούν στα χαρέμια.

Η σφαγή των 1241 ανδρών σταμάτησε με τρόπο θαυμαστό και υπερφυσικό. Ένας από τους αποκεφαλισθέντες, ο ράπτης Νικόλαος Κοκκοβίτης, από το χωριό Πολυδένδρι, περπάτησε επί αρκετά λεπτά ως σώμα ακέφαλο! Τα γεγονότα της Νάουσας διηγούνται πολλοί ξένοι ιστορικοί, όπως ο Γάλλος Πουκεβίλ, που συγκινήθηκε από την πίστη των Νεομαρτύρων, ο Άγγλος Λήκ, ο Σερβο-αυστριακός Γκόπτεσβιτς κ.α. Είναι εντυπωσιακό ότι ουδείς Ναουσαίος αλλαξοπίστησε. Κανείς δεν λύγισε. Όλοι ομολόγησαν Χριστόν Αναστάντα ενώπιον του αιμοσταγούς στρατηγού – δικαστή. Ο Αμπού Λουμπούτ (σημαίνει ροπαλοφόρος) κατέστειλε προσωρινά την εξέγερση, αλλά δεν κατέστειλε το ελληνορθόδοξο φρόνημα των Ναουσαίων. Η πίστη τους και η θυσία τους συγκλονίζουν, διδάσκουν και αφήνουν ιερή παρακαταθήκη για τις νεώτερες γενιές.

Στο επετειακό μετάλλιο με μορφές Αγίων  Νεομαρτύρων, το οποίο φιλοτέχνησε η Εκκλησία της Ελλάδος εφέτος, για να τιμήσει τα 200 χρόνια από την Ελληνική Επανάσταση, περιλαμβάνεται και η μορφή της Αγίας Μαρίας Καρατάσαινας, της αρχόντισσας από τη Βέροια.

Στον βίο του Οσίου Ιλαρίωνος του νέου, του Γεωργιανού, που εξεδόθη από τη Νέα Σκήτη του Αγίου Όρους, διαβάζουμε κάτι εντυπωσιακό: Ότι ο απάνθρωπος Αμπού Λουμπούτ, ο καταστροφεύς της Χαλκιδικής και της Νάουσας, κατήγετο από την Αμπχαζία του Καυκάσου και ήταν γιος Ορθοδόξου ιερέως. Σε μικρή ηλικία πουλήθηκε στους Τούρκους και κατηχήθηκε στο Ισλάμ. Επαληθεύεται, λοιπόν, η διαπίστωση ότι στα χρόνια εκείνα όποιος χανόταν για την Ορθοδοξία γινόταν εχθρός του Ελληνισμού. Ο εξισλαμισμένος τούρκευε και μετετρέπετο σε φανατικό διώκτη των πρώην ομοθρήσκων του.

Τον χαλασμό της Νάουσας (λεγόταν και Νιάουστα) ανέφερε με μελανά χρώματα  ο Δημήτριος Υψηλάντης σε ομιλία του προς τους κατοίκους της Ύδρας στις 21 Αυγούστου 1822. Τόνισε μεταξύ άλλων: «Γνωριζετε ότι μήτε πλούτος, μήτε κτήματα μήτε υπαρχοντα δεν εξισούνται με την ελευθερίαν, με τη ζωήν των γυναικών και των παιδιών σας. Έχετε προ οφθαλμών τα θλιβερά παραδείγματα των δυστυχεστάτων αδελφών μας, Χίων,  Κασσανδρινών, Νιαουστινών και άλλων, δια τα οποία ανατριχιάζετε βέβαια οσάκις τα συλλογίζεσθε. Είδατε με τα ίδια σας τα ομμάτια τον απάνθρωπον τύραννον να ξεσχίζη και αυτά τα έμβρυα εις τας κοιλίας των εγκύων» (Λυγνού, Αρχείον της Κοινόητος Ύδρας, τόμος 8, σελίδα 432).

Αξίζει να σημειωθεί ότι αρκετοί από τους Μακεδόνες αγωνιστές του 1822 ήσαν δίγλωσσοι ή ορθότερα μειξίγλωσσοι. Παράλληλα με τα ελληνικά μιλούσαν το σλαβόφωνο ή το βλαχόφωνο ιδίωμα. Η συνείδησή τους ήταν ορθόδοξη και ελληνική. Την ελληνική τους συνείδηση απέδειξαν και κατά τη διάρκεια του Μακεδονικού Αγώνος στις αρχές του 20ού αιώνος, που ήταν η συνέχεια της Ελληνικής Επαναστάσεως. Και τούτο διότι η Μακεδονία δεν περιελήφθη στα όρια του μικρού Ελληνικού Κράτους του 1830. Ελευθερώθηκε με τους Βαλκανικούς Πολέμους του 1912-13.

Ας μην λησμονούμε τη συμμετοχή της Μακεδονίας στην Ελληνική Επανάσταση του 1821!

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

1. Σεβ. Μητροπολίτου Βεροίας, Ναούσης και Καμπανίας κ. Παντελεήμονος: Μαρτύρων Αίματα- Το Ολοκαύτωμα της Ναούσης, εισήγηση στο Στ΄ Επιστημονικό Συνέδριο της Εκκλησίας της Ελλάδος για την Ελληνική Επανάσταση, περιλαμβάνεται στον Στ΄ Τόμο των Πρακτικών, εκδόσεις Αρχονταρίκι, Αθήνα 2018.
2. Αντώνη Κολτσίδα: Η Επανάσταση και η καταστροφή της Νάουσας κατά το 1822. Έκδοση Ιεράς Μητροπόλεως Βεροίας, Ναούσης και Καμπανίας και εκδοτικού οίκου Αδελφών Κυριακίδη, Βέροια 2010.

ΠΕΙΡΑΪΚΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑ Μαρτίου 2021

Ο Μπάιντεν τόλμησε: Αναγνώρισε ως Πρόεδρος των ΗΠΑ τη Γενοκτονία των Αρμενίων από την Οθωμανική Τουρκία, που άρχισε τον Απρίλιο του 1915 και έστειλε στον θάνατο 1.500.000 Χριστιανούς Αρμενίους. Ο Αμερικανός Πρόεδρος χρησιμοποίησε τον όρο: Κωνσταντινούπολη και όχι Ισταμπούλ. Προσέθεσε και λίγη διπλωματία: Δεν τα λέμε αυτά για να κατηγορήσουμε κάποιους, αλλά για να μην επαναληφθούν!

Το πλήγμα προς την Τουρκία του Ερντογάν είναι βαρύ. Για την Ελλάδα τα μηνύματα είναι σαφή:

1. Ας σταματήσει πλέον η φοβική αντιμετώπιση της Τουρκίας από μία μερίδα Ελλήνων πολιτικών και αναλυτών. Μας έλεγαν μέχρι τώρα ότι η Τουρκια έχει την υποστήριξη των ΗΠΑ άρα είμαστε υποχρεωμένοι να υποχωρούμε στα αιτήματά της. Είναι πλέον προφανές ότι η Αμερική αρχίζει να κρατά αποστάσεις από τη σημερινή Τουρκία. Δεν θα φτάσει στο αλλο άκρο, δηλαδή να απομακρύνει τελείως την Τουρκία, αλλά οι σχέσεις είναι ψυχρές. Ας μην χρησιμοποιούν οι εν Ελλάδι ενδοτικοί το επιχείρημα: Τι να κάνουμε; Θα υποχωρήσουμε, διότι η Τουρκια έχει γερές πλάτες!
2. Η αμερικανική αναγνώριση της Γενοκτονίας μειώνει το διεθνές κύρος της Τουρκίας και δίνει μηνύματα προς την Ευρ. Ένωση και προς άλλες κατευθύνσεις. Ας αξιοποιήσουμε το κλίμα για να αποκρούσουμε τον τουρκικό επεκτατισμό στην Κύπρο. Κάθε ιδέα για δύο κράτη υπό τη μορφή Συνομοσπονδίας είναι απορριπτέα. Η Ελλάς και η Κύπρος να ζητήσουν λύση βιώσιμη και δημοκρατική και αυτό μόνο αν δεσμευθεί η Τουρκία ότι θα αποσύρει τα στρατεύματα κατοχής.
3. Ο αγώνας των Αρμενίων δικαιώνεται διεθνώς. Ενωμένοι, παρά τις εσωτερικές διαφορές τους, οι εκπρόσωποι του Χριστιανικού και φιλικού λαού προς την Ελλάδα έθνους των Αρμενίων αγωνίσθηκαν με όπλο την Διασπορά τους σε όλη την Υφήλιο και κατόρθωσαν να επιτύχουν την αναγνώριση της μαρτυρικής θυσίας των προγόνων τους. Εμείς πρέπει να ακολουθήσουμε αυτό το παράδειγμα και να προωθήσουμε όπου μπορούμε το αίτημα για την διεθνή αναγνώριση της Γενοκτονίας του Ελληνισμού της Ανατολής (Ποντίων, Μικρασιατών, Ανατολικοθρακιωτών). Η πολιτική ηγεσία μας να φανεί ενωμένη στο αίτημα αυτό και να μην παρασυρθεί από τους αποδομητές και αμφισβητίες. Οι απόπειρες ορισμένων Ελλήνων να εξωραΐσουν τα εγκλήματα των Οθωμανών και των Νεοτούρκων – στο όνομα μιας νεφελώδους ελληνοτουρκικής φιλίας- είναι απαράδεκτες. Δεν μπορούμε να διαγράψουμε τόσες θυσίες για εξυπηρέτηση σκοπιμοτήτων.
4. Το ερώτημα που θέτουν ορισμένοι, αν η πληγωμένη Τουρκία θα κάνει εξαγωγή του θυμού της προς την Ελλάδα, έχει μία μόνο απάντηση: Η τουρκική επιθετικότητα είναι μόνιμη και εγγενής. Δεν επηρεάζεται από την επικαιρότητα ή από τις κινήσεις των ΗΠΑ. Η θεωρία της εξαγωγής κρίσεων και προβλημάτων από τη γείτονα είναι λανθασμένη: Η Τουρκία διεκδικεί και απειλεί, επειδή μόνο αυτό γνωρίζει να κάνει.
5. Μία τελευταία παρατήρηση: Απέτυχε πλήρως η θεωρία των Ερντογάν και Νταβούτογλου, θεωρητικών του Νέου Οθωμανισμού – περί μηδενικών προβλημάτων στις διεθνείς σχέσεις της Τουρκίας. Η γειτονική χώρα έχει σήμερα προβλήματα με τις ΗΠΑ, με τη Ρωσία (λόγω της Διώρυγας της Κωνσταντινουπόλεως), με το Ισραήλ, με πολλές αραβικές χώρες, αλλά και με την Ευρωπαϊκή Ένωση, όπου ουδείς πλέον επιθυμεί την τουρκική ένταξη.

Προς το παρόν Καλή Ανάσταση!

Άρθρο στα ΠΑΡΑΠΟΛΙΤΙΚΑ, 29.4.2021

Πηγή φωτογραφίας : Reuters

Μία ανάρτηση του σλοβενικού ειδησεογραφικού ιστοτόπου necenzurirano.si αναστάτωσε τα Βαλκάνια και τις Βρυξέλλες. Οι Σλοβένοι δημοσιογράφοι παρουσίασαν ένα non paper, το οποίο προτείνει την αλλαγή συνόρων αρκετών χωρών στα Βαλκάνια αναφέροντας ως κύριο συντάκτη τον Πρωθυπουργό της Σλοβενίας Γιάνες Γιάνσα. Το έγγραφο φέρεται ότι εστάλη στον Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Σαρλ Μισέλ και σε άλλους αξιωματούχους της Ευρ. Ένωσης. Ο Γιάνσα το διέψευσε, αλλά ο γερμανικός ενημερωτικός οργανισμός DW τον θεωρεί ως πιθανό συντάκτη.

Τι προτείνει το έγγραφο, το οποίο ανησύχησε πολλούς, αλλά πιθανόν να χαροποίησε κάποιους άλλους; Ο συντάκτης ξεκινά με μία ανάλυση της σημερινής Βοσνίας- Ερζεγοβίνης λέγοντας ότι δεν έχουν καμία επικοινωνία οι Σέρβοι της Republika Srpska, δηλαδή του σερβικού καντονίου, με το Κροατομουσουλμανικό καντόνιο. Προτείνει, λοιπόν, τη διάλυση της Β-Ε , όπως την ξέρουμε και την ένωση του σερβικού καντονίου με τη Σερβία. Επίσης προτείνει μία μορφή αυτονομίας για τους Κροάτες της Βοσνίας. Τελικά μένουν μόνοι τους οι Μουσουλμάνοι, οι οποίοι όμως έχουν ισχυρή επιρροή από την Τουρκία.

Στη συνέχεια το έγγραφο προτείνει την ένωση του Κοσσόβου και των αλβανικών περιοχών των Σκοπίων με την Αλβανία. Για να μην αντιδράσουν οι Σέρβοι του Κοσσόβου θα τους παραχωρηθεί καθεστώς ευρείας αυτονομίας. Ουσιαστικά το έγγραφο δημιουργεί μία Μεγάλη Αλβανία και μία Μεγάλη Σερβία, ενώ διχοτομεί το κράτος των Σκοπίων.

Ο Άλβανός Πρωθυπουργός Έντι Ράμα δήλωσε ότι έχει δει τον χάρτη, ο οποίος συνοδεύει το έγγραφο, αλλά δεν τον σχολιάζει. Τα ρουμανικά ΜΜΕ ανησυχούν μήπως η πρόταση αυτή οδηγήσει σε αποσπαση των ουγγρικών πληθυσμών της Τρανσυλβανίας από τη Ρουμανία. Από την πλευρά τους ο Πρόεδρος και ο Πρωθυπουργός των Σκοπίων, Στέβο Πενταρόφσκι και Ζόραν Ζάεφ, εξέφρασαν ριζική αντίθεση σε κάθε αλλαγή των συνόρων της χώρας τους.

Τι ίσχύει τελικά; Τα πράγματα είναι συγκεχυμένα. Πολλοί φαίνεται να το έχουν δει, αλλά κανείς δεν μιλά καθαρά για το non paper. Η αλήθεια είναι ότι σχετικές συζητήσεις έχουν γίνει κατά καιρούς και μάλιστα δημοσίως. Η Αλβανία και το Κόσσοβο έχουν δηλώσει επανειλημμένως ότι ενδιαφέρονται για κατάργηση των συνόρων μεταξύ τους. Οι Αλβανοί των Σκοπίων (περίπου το 30% του πληθυσμού) έχουν ανακηρύξει την περιοχή τους αυτόνομη με το όνομα Ιλλυρίδα και χρησιμοποιούν στα δημαρχεία τους την αλβανική και όχι τη σκοπιανή σημαία. Ο Πρόεδρος των Σέρβων της Βοσνίας Μίλοραντ Ντόντικ δεν κρύβει την απαισιοδοξία του για το μέλλον της ενιαίας Βοσνίας- Ερζεγοβίνης. Αλλά και η ανταλλαγή εδαφών μεταξύ Σερβίας και Κοσσόβου (Κοσσυφοπεδίου) υπήρξε κατά καιρούς αντικείμενο μυστικών διαπραγματεύσεων.

Η ρευστότητα είναι δεδομένη. Ο αλβανικός παράγοντας δεν έχει ποτέ σταματήσει να μιλά για τη Φυσική Αλβανία, δηλαδή τα φυσικά σύνορα του αλβανικού έθνους κατά την άποψή τους. Στα Σκόπια, πέραν της μεγάλης αλβανικής κοινότητας, δεν πρέπει να υποτιμάται η δυναμική του βουλγαρικού εθνικισμού. Εκατοντάδες χιλιάδων πολιτών της χώρας έχουν αποκτήσει βουλγαρική υπηκοότητα. Η αποτυχία εισόδου του εθνικιστικού κόμματος ΒΜΡΟ στη Βουλγαρική Βουλή δεν επηρεάζει τη σταθερή άποψη των Βουλγάρων πολιτικών και ιστορικών ότι το «μακεδονικό έθνος» είναι κατασκεύασμα του Τίτο.

Η Ελλάς επιθυμεί τη σταθερότητα, αλλά ας μην υποτιμά το ενδεχόμενο αλλαγών στην περιοχή.

Άρθρο στα ΠΑΡΑΠΟΛΙΤΙΚΑ 24.4.2021

Δύο τάσεις επηρέασαν κατά τα τελευταία τριάντα χρόνια την αντιμετώπιση της Τουρκίας από τη χώρα μας. Η πρώτη τάση μπορεί να ονομασθεί «ο κατευνασμός του θηρίου» και διαπνέεται από φόβο και υποχωρητικότητα. Η δεύτερη τάση μας καλεί να υποτιμούμε την Τουρκία λόγω των προβλημάτων της. Θεωρώ και τις δύο απόψεις λανθασμένες.

Η πρώτη σχολή σκέψης μάς καλούσε να βοηθήσουμε  την Τουρκία να ενταχθεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Οι εκφραστές της έκαναν απαράδεκτες υποχωρήσεις και αναγνώρισαν «ζωτικά συμφέροντα της Τουρκίας» στο Αιγαίο. Πρότειναν να αλλάξουμε τα σχολικά βιβλία Ιστορίας και να αθωώσουμε τους Οθωμανούς και τους Νεοτούρκους για τα εγκλήματά τους. Διαστρέβλωσαν την Ιστορία μας για «να μην ενοχλούμε τους Τούρκους».  Χόρευαν ζεϊμπέκικα με μία τουρκική κυβέρνηση, η οποία είχε Αντιπρόεδρο τον Ντεβλέτ Μπαχτσελί, αρχηγό του ακραίου Κόμματος Εθνικιστικής Δράσης.

Η πολιτική αυτή απέτυχε. Οδήγησε σε αποθράσυνση της Τουρκίας. Σήμερα στην Ευρώπη ουδείς συζητεί σοβαρά για το ενδεχόμενο εντάξεως της Τουρκίας στην Ε.Ε. Όσο δε για τα σχολικά βιβλία η γείτων χώρα ακολουθεί  εθνικιστική κατεύθυνση.

Η άλλη τάση μάς καλεί να θεωρήσουμε αποτυχημένο τον Ερντογάν. Προβάλλει τα οικονομικά προβλήματα της Τουρκίας, χαρακτηρίζει φαιδρούς τους πολιτικούς ηγέτες της και υπόσχεται ότι σύντομα η Τουρκία θα υποστεί διάφορες ταπεινώσεις και καταστροφές.

Θεωρώ εσφαλμένη αυτή την υποτίμηση της Τουρκίας. Ο Ερντογάν είναι ακόμη ισχυρός στο εσωτερικό, αλλά και αν φύγει από την εξουσία οι διάδοχοί του, ασχέτως ιδεολογίας, πιθανόν να είναι εξ ίσου ή ακόμη πιο επιθετικοί έναντι της Ελλάδος. Η τουρκική λίρα όντως κατρακυλά, αλλά υπάρχει και μία πολύ ισχυρή παραοικονομία, η οποία στηρίζει αφανώς την οικονομία. Παρά τα προβλήματά της η Τουρκία παραμένει ένας υπολογίσιμος παράγοντας στην περιοχή. Δεν είναι περιφερειακή υπερδύναμη, όπως θα ήθελαν οι ηγέτες της, αλλά σε καμία περίπτωση δεν είναι στρατιωτικά και γεωπολιτικά αμελητέα.

Μεταξύ φόβου και υποτίμησης η πραγματιστική αντιμετώπιση, η οποία ακολουθήθηκε από σοβαρούς πολιτικούς, υπαγορεύει ενδυνάμωση της αμυντικής μας θωράκισης, αξιοποίηση των ευρωπαϊκών και διεθνών στηριγμάτων μας, καθώς και συνεργασίες με χώρες όπως είναι η Αίγυπτος, το Ισραήλ κ.ά.

Στο πλαίσιο αυτό θεωρώ επιτυχή την αντιμετώπιση από την κυβέρνηση το Κυριάκου Μητσοτάκη της απόπειρας μεθοδευμένης εισβολής μεταναστών από τον Έβρο πέρσι. Επίσης πιστεύω ότι ήταν έξυπνη κίνηση ή πρόσφατη επίσκεψη του Έλληνα Πρωθυπουργού στη Λιβύη. Στις ορθές κινήσεις εντάσσεται και η προχθεσινή απάντηση του Νίκου Δένδια στον Μεβλούτ Τσαβούσογλου.

Η αξιοπιστία της ελληνικής διπλωματίας θα κριθεί σε δύο εβδομάδες στην  Πενταμερή Διάσκεψη για την Κύπρο υπό την αιγίδα του ΟΗΕ. Αν η Τουρκία επιμείνει για λύση δύο κρατών δεν πρέπει να συνεχίσουμε τη συζήτηση. Αν δεχθούμε τη νομιμοποίηση των τετελεσμένων της εισβολής του 1974 θα γκρεμίσουμε ό,τι καλό οικοδομήσαμε στον τομέα της αποτροπής.

Η Ελλάς και η Κύπρος βρίσκονται στο  σταυροδρόμι των ενεργειακών δρόμων και μάλιστα ανάμεσα σε δύο σημαντικά στενά θαλάσσια περάσματα. Το πολύτιμο για όλους Σουέζ, που έκλεισε για λίγες ημέρες και όλη η Υφήλιος ταράχθηκε. Και τον Βόσπορο, πέρασμα πλοίων από τον Εύξεινο προς τη Μεσόγειο, που τον θυμηθήκαμε λόγω των σχεδίων για τη Διώρυγα της Κωνσταντινούπολης. Ας αξιοποιήσουμε τη στρατηγική θέση μας!

Άρθρο στα ΠΑΡΑΠΟΛΙΤΙΚΑ, 17.4.2021